Aðalhús

Hringrás á smærri skala

Sumarhúsið sem hér er fjallað um var upphaflega byggt árið 1962. Það var byggt af vanefnum, líkt og mörg önnur hús í sömu byggð. Í stað þess að rífa það og hefja uppbyggingu frá grunni var ákveðið að vinna með það sem fyrir var, með því að stækka húsið, gera það upp og bæta

við nýjum einingum. Verkefnið þróaðist þannig að aðalhúsið var endurnýjað og stækkað, gestahús byggt við hliðina og síðar gufubað á lóðinni. Frá upphafi var markmiðið að nýta efni sem þegar var til, eins langt og hægt væri.

Aðalhús

Efnið sótt víða að

Stór hluti byggingarefnisins kom úr afgöngum sem annars hefði verið hent. Einar leitaði til byggingavöruverslana um að fá úrgangsefni og einnig var efni fengið frá einstaklingum, til dæmis úr niðurrifi á eldri mannvirkjum. Gestahúsið er nær alfarið byggt úr endurnýttu efni. Inniklæðning

þar kemur úr öðru verkefni þar sem efnið hafði verið umfram og á leið í förgun. Í aðalhúsinu voru meðal annars notaðar furuspýtur sem höfðu verið notaðar til flutnings á stórum pípulögnum. Þær voru lítið notaðar og hentuðu vel sem klæðning á veggi og loft. Gólfefni í báðum húsum var parket sem hafði verið geymt árum saman ásamt öðru endurnýttu parketi. Flísar í baðherbergjum komu úr verkefni sem aldrei varð að veruleika.

Endurnýtt efni var nýtt í inniklæðningu.

Hönnun sem aðlagast aðstæðum

Verkefnið mótaðist að miklu leyti af því hvaða efni var aðgengilegt. Gluggar og hurðir nýttar í verkefnu voru svokölluð B-vara frá verslunum, sem hafði verið pantaðar umfram þörf úr öðru verkefni og hönnun sumarhússins síðan aðlöguð að þeim. Með því móti náðist verulegur fjárhagslegur sparnaður. Sama nálgun var farin í klæðningunni. Hún er sett saman úr úrgangsvið sem hefur verið sagaður niður í bita og í fyrstu virðist þeim vera raðað handahófskenndan hátt, en þegar nánar er gáð er þar mikil endurtekning sem myndar samræmda heild.

Viðurinn í klæðningu var ekki sérstaklega meðhöndlaður. Í stað þess var gert ráð fyrir að efnið myndi eldast á eigin forsendum. Með tímanum mun það grána og verða eitt með umhverfinu, og þegar þörf krefur er hægt að skipta út einstökum hlutum frekar en að endurnýja allt í einu.

Stærstur hluti byggingarinnar var unninn af hönnuðinum sjálfum, þó aðstoð hafi verið fengin við sérhæfðari verkþætti eins og steypu, raflagnir og pípulagnir. Verkefnið kallaði á nýja nálgun í vinnubrögðum og krafðist bæði úthalds og aðlögunarhæfni.

Gufubað úr endurunnu bryggjuefni

Gufubaðið á lóðinni er einnig byggt úr endurnýttu efni. Þar var notaður harðviður sem hafði verið afgangur úr bryggjuframkvæmdum. Bitunum var staflað án þess að saga þá niður og festir saman með stálpinnum. Form byggingarinnar mótaðist af efninu sjálfu og þar sem bil mynduðust voru settir inn gluggar.

Kostnaður og lærdómur

Verkefnið sýnir að verulegur kostnaðarsparnaður er mögulegur með þessari nálgun á smærri skala, mögulega allt að helmingur af hefðbundnum byggingarkostnaði. Samhliða varð til mikilvæg reynsla og þekking á því hvernig hægt er að nálgast efni, hanna út frá því og framkvæma byggingar á þessum forsendum.

Endurnýting var leiðarljós frá upphafi. Í stað þess að laga efnið að fyrirfram ákveðinni hönnun fékk það að móta hana. Niðurstaðan er hús þar sem uppruni efnisins er sýnilegur og hluti af heildinni. Verkefnið endurspeglar þannig bæði aðstæður staðarins og þá aðferð sem var beitt, að byggja úr því sem var til.